یافته‌های جدید از مرگ مشکوک پابلو نرودا؛ شاعری که کج‌روی داشت اما شعرش نمرد

 ۵۰ سال از مرگ پابلو نرودا، شاعر بزرگ شیلیایی با آوازهٔ جهانی، می‌گذرد و در تمام این سال‌ها این سؤال مطرح بوده که مرگ او چگونه رخ داد و آیا برخی نشانه‌های مسمومیت در مورد او واقعیت دارد یا نه و اگر مسموم شده بوده، چه کس یا کسانی آن را طرح و اجرا کرده‌اند. در هفته‌‌های اخیر این شک و تردید مایه‌های واقعی‌تر پیدا کرده است. نتیجهٔ یک تحقیق پزشکی که از مدت‌ها پیش گروهی از متخصصان شیلیایی، کانادایی و دانمارکی به آن مشغول بوده‌اند، مؤید این فرضیه است که مرگ نرودا بر اثر مسمومیت رخ داده است.

پابلو نرودا در ۲۳ سپتامبر ۱۹۷۳، ۱۲ روز پس از کودتای ژنرال آگوستو پینوشه علیه دولت سالوادر آلنده، در ۶۹ سالگی درگذشت. روایت رسمی این بود که او به‌دلیل سرطان پروستات درگذشته است، ولی از همان ابتدا شک و تردید دربارهٔ این روایت کم نبود. اواسط ماه میلادی گذشته (فوریه ۲۰۲۳) این گزارش تحقیقی برای پیگیری به خانم پائولو پلازا، قاضی بررسی پرونده نرودا، تحویل داده شد. رودلفو رایس (Rodolfo Reyes) پسر خواهر نرودا که خود حقوقدان است، ازجمله کسانی است که به محتوای این گزارش دسترسی داشته و به‌گفتهٔ او، در جسد نرودا اثراتی از باکتری کلستریدیوم بوتولینوم یافت شده که یعنی رژیم پینوشه «با یک سلاح بیولوژیک به سراغ دایی من رفته است».

کلستریدیوم بوتولینوم در بدن سمی تولید می‌کند که به فلج ماهیچه‌ها و مرگ فرد مسموم‌شده می‌انجامد. گزارش کالبدشکافی جسد نرودا می‌گوید که هیچ اثری از باکتری یادشده در تابوت یا اطراف تابوت او یافت نشده و این باکتری صرفاً در استخوان‌های نرودا دیده شده است. به‌گفتهٔ رایس، از این یافته می‌توان نتیجه گرفت که «باکتری از قبل و از بیرون به بدن نرودا وارد شده و عوامل حکومت پینوشه در این مسمومیت دست داشته‌اند».